Cemil Cem kimdir? Hayatı ve Eserleri

kihaes 12/11/2021 0

Cemil Cem kimdir? Hayatı ve Eserleri: (1882-1950) Türk, karikatürcü. II. Meşrutiyet döneminde yayımlanan yapıtlarıyla Türk karikatürünün ilk çağdaş ustalarından biri olmuştur. İstanbul’da doğdu, 9 Nisan 1950’de aynı kentte öldü. Ortaöğrenimini Mekteb-i Sultani’de (bugün Galatasaray Lisesi) yaptı.Yükseköğrenim görmek için gittiği Paris’te Siyasal Bilimler Fakültesi’ni, İstanbul’a döndükten sonra da Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Fransa, İsviçre ve İtalya’da dışişleri memuru olarak görev aldı. İ908’de II. Meşrutiyet’in ilan edilmesi üzerine İstanbul’a döndü. Salah Cimcoz ve Celal Esat Arseven’in çıkarttıkları Kalem adlı gülmece dergisi için karikatürler çizdi. Daha sonra yeniden dışişleri görevlisi olarak Roma’ya gönderildi ve Kalem’e buradan da karikatür yolladı. Mesleğini bırakmaya karar verip İstanbul’a döndü ve 1910’da kendi adını taşıyan gülmece dergisi Cem‘i kurdu.

Balkan Savaşı’nda alman kötü sonuçların etkisiyle 1912’de dergisini kapattı. 1914-1918 arasında Sanayi-i Nefise Mektebi’nde (daha sonra Güzel Sanatlar Akademisi, bugün Mimar Sinan Üniversitesi) müdürlük yaptı. 1918-1922 arasında Fransa’da kaldı. Cumhuriyet’in ilanından sonra yeniden İstanbul’a döndü. Bir süre Şehir Meclisi üyeliği yaptı. 1927’de Cem’i yeniden çıkardıysa da Kurtuluş Savaşı’na katılmaması nedeniyle siyasal iktidardan gelen engellemeler nedeniyle bir yıl sonra kapatmak zorunda kaldı. Yayın yaşamından çekildi, özel olarak karikatür ve resim çalışmalarını sürdürdü. Ölümünden sonra Moda’da evinin bulunduğunu sokağa adı verildi.

Cemil Cem, karikatür sanatıyla yurt dışında bulunduğu sırada tanışmıştır. Önceleri öze! olarak ilgilendiği bu anlatım biçimini, daha sonra bir uğraş olarak benimsemiştir. Karikatürleri gerçekçi çizimlere dayanır. Özellikle portre karikatürlerinde başarı kazanmıştır. Gülmecesinin asıl yükünü ise bu çizimlerin altında yer alan yazılar taşır. Cem karikatürlerinde her zaman gerçeği yansıtmış, fırçası ve ve kalemiyle yönetimdeki aksaklıkları ortaya vurmuştur. II. Meşrutiyet döneminde iktidardaki İttihat ve Terakki Fırkası’nı da, muhalefetteki Hürriyet ve İtilaf Fırkası’m da eleştirmekten geri durmamıştır. Roma’dayken yanında çalıştığı İbrahim Hakkı’yı, sadrazam olduktan sonraki tutumu nedeniyle kıyasıya yermiştir. Yürekli ve kararlı tutumuyla karikatürü etkili bir anlatım aracı durumuna getirmiştir. Bu niteliğiyle çağdaş Türk karikatürünün en önemli öncülerinden biri sayılır.

Cemil Cem Eserleri:

  1. Cem, 1909, (Kalem dergisinde yayımlanmış 20 Abdülhamit karikatüründen oluşan albüm}.

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi, Cilt 24, Anadolu yayıncılık.

Yorumlar kapalı.