Albert Calmette kimdir? Hayatı eserleri

Albert Calmette kimdir? Hayatı eserleri: (1863-1933) Fransız bakteriyoloji bilgini. Çalışma arkadaşı Guerin ile birlikte, BCG kısa adıyla bilinen tüberküloz aşısını ha­zırlamışlardır. Albert Leon Charles Calmette, 12 Temmuz 1863’te Nice’te doğdu, 29 Ekim 1933’te Paris’te öldü. 1886’da Paris Üniversitesi’nden tıp diplomasını alıp, 1889’da, bir yıl önce kurulan Paris Pasteur Enstitü­sü’nde Emile Roux’nun verdiği ilk mikrobiyoloji derslerini izledikten sonra, Pasteur’ün isteği üzerine Çinhindi’ne giderek Saygon’da (bugün Sosyalist Viet­nam Cumhuriyeti’nin başkenti Ho Şi Minh) bir bakte­riyoloji laboratuvarı (Saygon Pasteur Enstitüsü) kur­du. 1895’te Fransa’ya döndü ve ertesi yıl Lille’de yeni bir Pasteur Enstitüsü kurarak 1917’ye değin bu enstitünün yöneticiliğini üstlendi. O tarihte Paris Pasteur Enstitüsü’nün müdür yardımcılığına atandı ve tüberküloz bölümünün kuruluşunu örgütledi.

Saygon’da bulunduğu sıralar yılan
zehirlerini inceleme olanağı bulan Calmette, Behring ve
Roux’un tetanosa karşı bir antitoksin üretmelerinden hemen sonra, onların
açtığı yolu izleyerek yılan zehirine karşı koruyucu bir serum hazırladı. Tüm
yaşamını tüberküloz, veba, çiçek hastalığı ve serum tedavisi araştırmalarına adayan Calmette’in tıbba ve insanlığa en büyük armağanı
tüberküloz aşısıdır. 1906’da Lüle Pasteur Enstitüsü’nde bu konu üzerinde
çalışmaya başlayan Calmette ve Guerin, iki yıl sonra, hastalıklı sığırlardan
alınan tüberküloz basillerinin safra salgısı (öd) katılmış bir kültür
ortamında üretildiği zaman, hastalık yapıcı özelliğini yitirdiğini, buna
karşılık antikor yapıcı özelliğini koruduğunu gözlemlediler. Böylece üretilen
ve iki araştırmacının adıyla anılan BCG (Bacillus Calmette-Guerin) aşısı on beş yıl sonra insanlar üzerinde denendi ve yaygın aşı uygula­masına başlandı. Ancak, yeni doğmuş çocuklara ağız yoluyla verilen aşı
1930’da birçok çocuğun ölümüne neden olmuştu. Yeniden araştırmalara başlayan
Cal­mette, bugün onun adıyla anılan deri tepkimesini
bularak özellikle aşının uygulanmasındaki sakıncaları giderdi. Getirdiği çözüm
bir tanı yöntemiydi ve çok zayıflatılmış, az miktarda tüberküloz basili deriyi
çizerek vücuda verildiğinde yerel bir enfeksiyona yol açıyorsa, hastalığa karşı
korunma mekanizmasının geliştiğini gösteriyordu. O
tarihten sonra, yalnızca bu denemeye olumsuz yanıt veren çocuklarda deri altına
şırıngayla aşı uygulamasına geçildi ve pek çok ülkede tüberkülozun önü alındı.

Albert Calmette Eserleri:

1. Les
   venins, les animaux
   venimeux et la serotherapie antivenimeuse, 1907, (“Zehirler, Zehirli Hayvanlar ve Zehire
   Karşı Serum Tedavisi“);
2. L’infection
   bacillaire et la tuberculose ehez l’homme et ehez les animaux, 1920, (“İnsanda ve Hayvanlarda Basilli Hasta­lıklar ve Tüberküloz“).

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi, Cilt 22, Anadolu
yayıncılık.