Cafer Bermekî kimdir? Hayatı eserleri

kihaes 11/12/2021 0

Cafer Bermekî kimdir? Hayatı eserleri: ( ? – 803 ) Abbasi veziri. Devlet yönetiminde uzun süre etkili olan Bermekî ailesinin son üyesidir. Cafer Bermekî, Abbasi halifelerine vezirlik eden Iran kökenli bir aileden gelmektedir. Doğum yeri ve doğum tarihi kesin olarak bilinmemektedir. 37 yaşında öldüğü göz önüne alınırsa 766’da doğduğu kabul edilebilir. 27 Ocak 803’te Bağdat’ta idam edildi.

Büyükbabası Halid b. Bermekî, halife el- Mansur’un (754-775) mali danışmanıydı. Babası Yahya b. Halid de halife el-Mehdi’nin (775-785) oğlu Harun’ un eğitimiyle görevlendirilmiş, ayrıca valilik ve bayındırlık işlerinde de bulunmuştu. Halife el-Hadi’nin kısa süren saltanatından (785786) sonra yerine Harun Reşid geçti. Yeni halife hocası Yahya’yı geniş yetkilerle vezirliğe getirdi. Yahya, ölümüne değin (805), oğulları Fadi ve Cafer’le birlikte devletin yönetimini elinde tuttu.

Cafer yazısının güzelliği, hatasız konuşması, gökbilimdeki bilgisiyle kısa sürede Harun Reşid’in gözüne girdi. Mısır, Suriye, Sicistan valiliklerinde bulundu. Harun Reşid, onu yanından ayırmak istemediği için Cafer’in valilik görevini müsellimleriyle yürüttüğü de söylenir. Cafer, halifenin oğlu el-Memun’un eğitimiyle de ilgileniyordu. Ancak, Harun Reşid’le Cafer’in aralarındaki yakınlık dedikodulara neden oldu. Bunları önlemek ve Cafer’i yanında sürekli tutabilmek için, kızkardeşi Abbase’yi karı koca yaşamamak koşuluyla Cafer’le evlendirdi.

Harun Reşid, hacca gittiği sırada kız kardeşinin gizlice doğurduğunu ve çocuğu Mekke’de sakladığını öğrenince Cafer Bermekî’yi 27 Ocak 803’te öldürttü. Bermekî ailesinden geride kalanlar da tutuklanıp mallarına el kondu. Bermekîler, Bağdat’ın doğusundaki görkemli saraylarda yaşıyorlardı. Cafer’in yaptırttığı Caferi’ye Sarayı daha sonra halife el-Memun tarafından halifelik sarayı (Darülhilafe) durumuna getirildi. Dicle ırmağının kıyısındaki geniş bahçeli bu saraylarda Bermekî ailesinin inanılmaz derecede kıymetli hazineleri bulunuyordu. Onların ellerinin açıklığı atasözlerine de geçmiştir. Bugün bile Arap ülkelerinde Cafer kadar eli açık deyimi kullanılır.

Cafer Bermekî’nin Abbase’yle aşkı, Harun Reşid’le ilişkileri Arap ve Batılı yazarların hayal güçleriyle de beslenerek, Corci Zeydan’ın Abbase, (1920), Aime Giron ve Albert Tozza’nın, Les Nuits de Bagdad, (Bağdat Geceleri, 1904), Catherine Hermary-Vielle’in, Le Grand Vızır de le Nuit, (Gecelerin Veziri, 1981) gibi romanlarına ko

Yorumlar kapalı.