Rauf Denktaş kimdir? Hayatı ve eserleri

kihaes 01/06/2022 0

Rauf Denktaş kimdir? Hayatı ve eserleri: (1924) Kıbrıslı Türk devlet adamı. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ilk dev­let başkanıdır. Kıbrıs’ın Baf kasabasında doğdu. İlk ve ortaöğre­nimini Lefkoşe ve İstanbul’da yaptı. Londra’da Lincoln’s Inn’de hukuk öğrenimini gördü. 1947’de Kıb­rıs’a dönüp avukatlığa başladı. 1948’de Türk işleri Komisyonu’nda görev aldı. 1950’de Kıbrıs başsavcı yardımcılığına atandı. 1957’ye değin bu görevi sür­dürdü. Bu arada İngiltere’nin girişimiyle bir anayasa taslağı hazırlanmasında da görev aldı. Ancak Yuna­nistan’ın “kendi kaderini tayin hakkı”nı, Türkiye’nin ise “taksim”i öngören yaklaşımları uzlaşamayınca tasan gerçekleşemedi. 1959’da İngiltere, Türkiye ve Yunanistan’ın katıldığı bağımsız bir Kıbrıs devletinin kurulması yolundaki antlaşmaların hazırlandığı Zürih ve Londra toplantılarına katıldı.

Rauf Denktaş, 15 Ağustos 1960’ta kurulan bağımsız
Kıbrıs Cumhuriyeti’nin Türk Cemaat Meclisi baş­kanlığına seçildi. Bağımsızlığın
ardından anayasa uygulamalarına ilişkin Rum ve Türk toplumları arasında
sürtüşmeler artınca mücahit örgütünün kurulmasına önayak oldu. 1963’teki tedhiş
olaylarının ardından İngilizlerle görüşmek üzere Kıbrıs’tan ayrılınca sür­gün
sayıldı ve yaklaşık dört buçuk yıl Kıbrıs’a dönmesine izin verilmedi. Bu arada
iki toplumun fiilen birbirinden kopması üzerine 28 Aralık 1967’de kurulan
Kıbrıs Geçici Türk Yönetimi yürütme kurulu başkan yardımcılığına getirildi.

12 Nisan 1968’de Kıbrıs’a girmesine
izin verildi. Türk toplumu temsilcisi olarak Rum Temsilciler Meclisi başkanı
Klerides ile görüşmeler yaptı. Daha sonra, Fazıl Küçük’ün yerine Kıbrıs Türk
toplumunun liderliğine getirildi. Temmuz 1974’te Nikos Sampson’un darbesi
üzerine Türkiye’nin gerçekleştir­diği harekât sonrası Kıbrıs’ın statüsü de
değişikliğe uğradı. Rumlar güçlü bir merkezi yönetimin denetle­diği, Türkler’in
ancak nüfusları oranında (% 18) toprak sahibi olabildikleri bir sistem
önerirken Türkler coğrafi federasyon esasına dayalı iki toplumlu bir sistem
istiyorlardı. Bu konuda uzlaşma sağlanamayın­ca Türkler’in denetimindeki
bölgede 13 Şubat 1975’te Kıbrıs Türk Federe Devleti kurularak devlet başkanlı­ğına
Rauf Denktaş getirildi.

Daha sonra iki toplum arasında Birleşmiş
Milletler’in gözetimi altında yıllarca sürdürülen görüşmeler bir çözüm
getirmedi. 15 Kasım 1983’te bağımsız Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ilan edildi.
Kurucu Meclis niteliğini alan Kıbrıs Türk Federe Devlet! Meclisi ilk
toplantısında Rauf Denktaş’ı cumhurbaş­kanlığına getirdi.

Kaynak: Türk ve Dünya Ünlüleri
Ansiklopedisi, Cilt 31, Anadolu yayıncılık, 1984.

Yorumlar kapalı.